Sivil havacılık faaliyetlerinde meydana gelen emniyet olaylarının raporlanması, değerlendirilmesi ve takibine ilişkin usul ve esasları bütüncül bir yaklaşımla düzenleyen Sivil Havacılık Emniyet Olayları Yönetmeliği (SHY-OLAY), 18 Eylül 2026 tarihli ve 33374 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanmıştır.

 

SHY-OLAY ile sivil havacılık emniyet olaylarının raporlanması, toplanması, depolanması, korunması, analizi ve incelenmesine yönelik kapsamlı bir düzenleyici çerçeve oluşturulmuştur. Yönetmelik; yalnızca belirli bir faaliyet alanıyla sınırlı kalmaksızın, sivil havacılık faaliyetleri sırasında meydana gelen emniyet olaylarını ve bu olaylarla ilgili gerçek ve tüzel kişileri kapsamaktadır.

 

Yeni düzenlemeyle birlikte;

• Zorunlu ve gönüllü olay raporlama sistemlerinin esasları,
• Zorunlu olayların 72 saat içinde raporlanmasına ilişkin yükümlülükler,
• Olay raporlarının incelenmesi ve risk temelli analiz edilmesi,
• Düzeltici ve önleyici faaliyetlerin belirlenmesi ve takibi,
• Emniyet verilerinin standart bir yapıda toplanması ve işlenmesi,
• Raporlama yapan kişilerin ve bilgi kaynaklarının korunması,
• Gizlilik, anonimleştirme ve adil kültür ilkeleri,
• Emniyet bilgilerinin uygun amaçlarla kullanılması ve sektörel bilgi paylaşımı, düzenleme altına alınmıştır.

 

Yönetmelik kapsamında, Uluslararası Sivil Havacılık Teşkilatı (ICAO) tarafından geliştirilen ADREP taksonomisiyle uyumlu bir emniyet verisi toplama ve işleme sistemi kurulacak; elde edilen veriler emniyet eğilimlerinin belirlenmesi, risklerin değerlendirilmesi ve veriye dayalı karar alma süreçlerinde kullanılacaktır. Ayrıca, anonimleştirilmiş emniyet verileri ile bu kapsamda yürütülen faaliyetleri içeren yıllık emniyet olayları bülteni yayımlanacaktır.

 

SHY-OLAY, Avrupa Birliği’nin sivil havacılık olaylarının raporlanması, analizi ve takibine ilişkin (AB) 376/2014 sayılı Tüzüğü dikkate alınarak hazırlanmıştır. Yönetmeliğin yürürlüğe girmesiyle birlikte, yalnızca hava trafik hizmetleriyle bağlantılı emniyet olaylarını düzenleyen Hava Trafik Hizmetleri ile Bağlantılı Emniyet Olaylarının Rapor Edilmesi ve Değerlendirilmesine Dair Yönetmelik (SHY 65-02) yürürlükten kaldırılacaktır.

• SHY-OLAY, yayımı tarihinden altı ay sonra, 18 Mart 2027 tarihinde yürürlüğe girecektir.
• Hizmet sağlayıcıların, Yönetmeliğe uygun olay raporlama sistemlerini kurmaları ve gerekli depolama kapasitesini oluşturmaları için Yönetmeliğin yürürlüğe girdiği tarihten itibaren 18 aylık geçiş süresi öngörülmüştür.

Yönetmelik hükümlerinin uygulanmasına ilişkin ayrıntılı usul ve esasların belirlenmesi amacıyla Genel Müdürlüğümüz tarafından Sivil Havacılık Emniyet Olayları Talimatı (SHT-OLAY) Taslağı hazırlanmıştır.

 

SHT-OLAY Taslağı’nda; raporlanması zorunlu olaylar, raporlama sistemlerinin asgari özellikleri, olay raporlarının içeriği ve iletilme yöntemi, hizmet sağlayıcılar tarafından yürütülecek inceleme ve analizler, sonuç raporları, düzeltici ve önleyici faaliyetler ile Genel Müdürlüğümüzce gerçekleştirilecek değerlendirme ve takip süreçlerinin ayrıntılı olarak düzenlenmesi öngörülmektedir.

 

Taslak Talimat, yakın zamanda sektör görüşüne açılacak olup ilgili tüm paydaşların görüş ve değerlendirmeleri alınarak nihai hale getirilecektir.

 

SHY-OLAY ve buna bağlı olarak yürütülen ikincil düzenleme çalışmalarıyla; raporlama kültürünün güçlendirilmesi, emniyet verilerinin etkin şekilde analiz edilmesi, olaylardan gerekli derslerin çıkarılması ve benzer olayların tekrarının önlenmesi suretiyle ülkemiz sivil havacılık sisteminde uçuş emniyetinin sürekli olarak geliştirilmesi hedeflenmektedir.

 

Kamuoyuna saygıyla duyurulur.

SHY-Olay